Lipoedeem herkennen op foto’s: symptomen, kenmerken en verschillen met overgewicht
Misschien heb je de afgelopen tijd foto’s van lipoedeem bekeken op internet.
En misschien dacht je wel:
“Dit lijken mijn benen.”
Dat kan behoorlijk schrikken zijn.
Zeker als je al jarenlang probeert af te vallen, terwijl je merkt dat vooral je benen nauwelijks veranderen.
Misschien eet je gezond.
Beweeg je regelmatig.
En toch lijken je bovenbenen steeds voller te worden, terwijl de rest van je lichaam relatief slank blijft.
Veel vrouwen vragen zich dan af:
“Heb ik gewoon overgewicht?”
“Of is er misschien meer aan de hand?”
In mijn praktijk spreek ik regelmatig vrouwen die jarenlang met die twijfel hebben rondgelopen. Ze hebben verschillende diëten geprobeerd, zijn meer gaan sporten en geven zichzelf vaak de schuld omdat het afvallen op hun benen niet lukt.
Juist daarom heb ik dit artikel geschreven.
Niet om via internet een diagnose te stellen.
Maar om je te helpen de signalen beter te herkennen, zodat je weet wanneer het verstandig is om verder onderzoek te laten doen.
Heb je daarnaast het gevoel dat afvallen in het algemeen moeizaam gaat? Lees dan ook mijn uitgebreide artikel Afvallen lukt niet? 10 oorzaken waarom je niet afvalt. Daar leg ik uit welke factoren gewichtsverlies kunnen beïnvloeden en waarom afvallen soms veel complexer is dan alleen minder eten en meer bewegen.
Kun je lipoedeem herkennen op een foto?
Foto’s kunnen helpen om kenmerken van lipoedeem te herkennen, maar ze zijn nooit voldoende om de diagnose te stellen.
Lipoedeem wordt meestal herkend aan een combinatie van uiterlijke kenmerken én lichamelijke klachten, zoals pijn, gevoeligheid en snel blauwe plekken krijgen.
Twijfel je of jouw klachten passen bij lipoedeem?
Dan is het verstandig om dit met je huisarts of een specialist te bespreken.
Mijn ervaring (en waarom ik dit schrijf)
Eén van de dingen die mij het meest raakt, is hoeveel vrouwen zichzelf de schuld geven.
Ze zeggen dingen als:
“Ik eet al zo weinig.”
“Ik sport drie keer per week.”
“Waarom blijven juist mijn benen zo dik?”
Vaak denken ze dat ze simpelweg meer discipline nodig hebben.
Maar soms blijkt dat er meer speelt.
Niet iedere vrouw met volle benen heeft lipoedeem.
Maar ik zie wel regelmatig vrouwen die jarenlang zijn blijven diëten, terwijl hun benen nauwelijks veranderden. Dat zorgt voor veel frustratie en onzekerheid.
Juist daarom vind ik het belangrijk dat vrouwen weten welke signalen kunnen passen bij lipoedeem én wanneer het verstandig is om verder te kijken.
Wat is lipoedeem?
Lipoedeem is een chronische aandoening waarbij vetweefsel zich anders ontwikkelt dan normaal.
De aandoening komt vrijwel uitsluitend voor bij vrouwen en ontstaat of verergert vaak tijdens periodes waarin hormonen veranderen, zoals:
- de puberteit;
- een zwangerschap;
- de overgang.
Bij lipoedeem hoopt vet zich meestal symmetrisch op rondom:
- de bovenbenen;
- de heupen;
- de billen;
- en soms ook de armen.
Opvallend is dat de voeten en handen meestal niet meedoen.
Daardoor ontstaat vaak een duidelijk verschil tussen het boven- en onderlichaam.
Dat betekent overigens niet dat iedere vrouw met dikke benen lipoedeem heeft.
Ook erfelijke aanleg, hormonen en de natuurlijke vetverdeling van het lichaam kunnen ervoor zorgen dat vet zich vooral op de benen ophoopt.
Hoe ziet lipoedeem eruit op foto’s?
Wanneer je foto’s van lipoedeem bekijkt, vallen vaak een aantal kenmerken op.
Veel vrouwen herkennen vooral de verhouding tussen het boven- en onderlichaam.
Kenmerken die je op foto’s regelmatig ziet, zijn:
- relatief slank bovenlichaam met duidelijk vollere benen;
- symmetrische vetopslag aan beide benen;
- een duidelijke overgang bij de enkels, waarbij de voeten slank blijven;
- vollere knieën;
- een bobbelige of onregelmatige huidstructuur.
Veel vrouwen omschrijven het als:
“Het lijkt alsof mijn benen niet bij de rest van mijn lichaam horen.”
Toch is het belangrijk om voorzichtig te zijn met het vergelijken van foto’s.
Iedere vrouw is anders.
En foto’s alleen zijn nooit voldoende om vast te stellen of er daadwerkelijk sprake is van lipoedeem.
Lipoedeem herkennen: de belangrijkste symptomen
Naast uiterlijke kenmerken kunnen ook lichamelijke klachten passen bij lipoedeem.
Veelvoorkomende symptomen zijn:
- pijnlijke of gevoelige benen;
- snel blauwe plekken krijgen;
- een zwaar of vermoeid gevoel in de benen;
- vet op de benen dat nauwelijks verandert door afvallen;
- vocht vasthouden;
- een koude huid.
Niet iedere vrouw heeft al deze klachten.
En deze klachten betekenen ook niet automatisch dat er sprake is van lipoedeem.
Toch is het verstandig om verder onderzoek te laten doen wanneer meerdere signalen samen voorkomen.
Vetopslag op je bovenbenen betekent niet automatisch lipoedeem
Veel vrouwen schrikken wanneer ze foto’s van lipoedeem zien.
Ze herkennen zichzelf direct.
Maar het is belangrijk om te weten dat vetopslag op de bovenbenen heel normaal kan zijn.
Bij vrouwen wordt vet van nature vaker opgeslagen rond de heupen, billen en benen.
Dat betekent dus niet automatisch dat er sprake is van een aandoening.
In mijn artikel Vetopslag op je bovenbenen: waarom juist daar? leg ik uitgebreid uit welke factoren invloed hebben op vetverdeling, waarom afvallen op de benen vaak moeilijk is en wanneer het verstandig is om verder te kijken dan alleen voeding en beweging.
Wat is het verschil tussen lipoedeem en overgewicht?
Dit is misschien wel de vraag die ik het vaakst krijg.
“Hoe weet ik of ik gewoon overgewicht heb of dat er misschien sprake is van lipoedeem?”
Dat is een logische vraag.
Toch is het antwoord niet altijd eenvoudig.
Overgewicht betekent dat er sprake is van een teveel aan lichaamsvet over het hele lichaam.
Bij lipoedeem is de vetverdeling juist opvallend anders.
Veel vrouwen met lipoedeem hebben een relatief slank bovenlichaam, terwijl hun benen veel voller zijn. Daarnaast ervaren zij vaak klachten die niet passen bij ‘gewoon’ overgewicht, zoals pijn, drukgevoeligheid of snel blauwe plekken.
Dat betekent overigens niet dat iemand met lipoedeem geen overgewicht kan hebben. Beide kunnen ook naast elkaar voorkomen.
Juist daarom is het belangrijk om niet alleen naar het gewicht te kijken, maar naar het totaalplaatje.
Wat is het verschil tussen lipoedeem en cellulitis?
Lipoedeem en cellulitis worden regelmatig met elkaar verward.
Dat is begrijpelijk, omdat beide aandoeningen invloed kunnen hebben op het uiterlijk van de huid.
Toch zijn er duidelijke verschillen.
Cellulitis – ook wel sinaasappelhuid genoemd – komt veel voor en is meestal onschuldig. De huid krijgt een bobbelig uiterlijk doordat vetcellen en bindweefsel anders zijn verdeeld.
Bij lipoedeem gaat het niet alleen om het uiterlijk van de huid.
Vrouwen ervaren vaak ook lichamelijke klachten, zoals:
- pijn of drukgevoeligheid;
- een zwaar gevoel in de benen;
- snel blauwe plekken;
- vetweefsel dat nauwelijks reageert op afvallen.
Daarom is het belangrijk om verder te kijken dan alleen wat je in de spiegel ziet.
Waarom afvallen vaak weinig invloed heeft op de benen
Misschien herken je dit.
Je eet gezonder.
Je beweegt meer.
En de eerste kilo’s verdwijnen.
Maar je benen?
Die lijken nauwelijks te veranderen.
Dat kan ontzettend frustrerend zijn.
In mijn praktijk hoor ik regelmatig vrouwen zeggen:
“Ik val overal af, behalve op mijn benen.”
Bij lipoedeem is dat een veelgehoorde ervaring.
Ook bij vrouwen zonder lipoedeem kunnen de benen een hardnekkige plek zijn om vet te verliezen.
Ons lichaam bepaalt namelijk zelf waar vet als eerste wordt aangesproken.
Daar heb je helaas weinig invloed op.
Merk je daarnaast dat afvallen in het algemeen moeizaam gaat? Dan kunnen ook andere factoren een rol spelen, zoals hormonen, stress of een verstoorde bloedsuiker.
Daarover lees je meer in mijn artikel Waarom val ik niet af ondanks gezond eten? 7 oorzaken uitgelegd.
Wanneer is het verstandig om naar de huisarts te gaan?
Twijfel je of jouw klachten passen bij lipoedeem?
Blijf daar dan niet mee rondlopen.
Bespreek je klachten met je huisarts, zeker wanneer je meerdere kenmerken herkent.
Bijvoorbeeld wanneer:
- je benen veel voller zijn dan je bovenlichaam;
- je benen pijnlijk of gevoelig zijn;
- je gemakkelijk blauwe plekken krijgt;
- afvallen nauwelijks invloed heeft op je benen;
- je klachten toenemen.
Een huisarts of specialist kan beoordelen of verder onderzoek nodig is.
Een diagnose kun je niet stellen aan de hand van foto’s of informatie op internet.
Dat is belangrijk om te onthouden.
Wat kun je zelf doen wanneer je denkt aan lipoedeem?
Wanneer je vermoedt dat je lipoedeem hebt, is het begrijpelijk dat je op zoek gaat naar oplossingen.
Veel vrouwen beginnen direct met een streng dieet.
Of gaan nóg harder sporten.
Maar juist dat zie ik vaak misgaan.
Lipoedeem verdwijnt niet door simpelweg minder te eten.
Dat betekent niet dat een gezonde leefstijl geen zin heeft.
Integendeel.
Een gezond voedingspatroon, voldoende beweging en een gezond gewicht kunnen bijdragen aan je algehele gezondheid en ervoor zorgen dat je je fitter voelt.
Daarnaast kan het helpen om klachten zoals vocht vasthouden of vermoeidheid te verminderen.
Het is alleen belangrijk om realistische verwachtingen te hebben.
Een gezonde leefstijl is geen genezing voor lipoedeem.
Maar het kan wel een waardevolle ondersteuning zijn.
Wat kun je doen als je denkt dat je lipoedeem hebt?
Wat ik vrouwen vooral wil meegeven, is dit:
Blijf jezelf niet verwijten dat je te weinig discipline hebt.
Wanneer je al jarenlang gezond eet, beweegt en toch merkt dat vooral je benen nauwelijks veranderen, dan is het logisch dat je vragen krijgt.
Die vragen verdienen een serieus antwoord.
Dat betekent niet automatisch dat je lipoedeem hebt.
Maar het betekent wél dat het verstandig kan zijn om verder te kijken.
Juist daarom vind ik het belangrijk dat vrouwen goede informatie krijgen en weten waar ze terechtkunnen als ze twijfelen.
Wil je meer betrouwbare informatie over lipoedeem, de verschillende stadia en de behandeling? Kijk dan ook op de website van de Nederlandse Vereniging voor Lipoedeem Patiënten (NVLP). Daar vind je uitgebreide informatie die is opgesteld voor en door mensen met ervaring en in samenwerking met zorgprofessionals.
Lipoedeem kan veel invloed hebben op je dagelijks leven
Je bent meer dan je benen.
Misschien is dat wel het belangrijkste wat ik je wil meegeven.
Ik zie zoveel vrouwen die zich schamen voor hun benen.
Die geen jurk meer dragen.
Niet meer gaan zwemmen.
Of zich voortdurend vergelijken met anderen.
Dat vind ik verdrietig.
Want jouw lichaam is zoveel meer dan één lichaamsdeel.
Natuurlijk mag je op zoek gaan naar antwoorden.
Natuurlijk mag je willen begrijpen wat er aan de hand is.
Maar probeer onderweg ook mild te blijven voor jezelf.
Je bent niet lui.
Je bent niet zwak.
En je hebt zeker niet gefaald.
Soms heeft je lichaam simpelweg een ander verhaal te vertellen.
En juist dat verhaal verdient het om serieus genomen te worden.
Conclusie
Wanneer je foto’s van lipoedeem bekijkt, is het heel begrijpelijk dat je jezelf daarin probeert te herkennen.
Misschien zie je overeenkomsten.
Misschien ook niet.
Toch is het belangrijk om te onthouden dat een foto nooit voldoende is om vast te stellen of je lipoedeem hebt.
Daar is altijd een beoordeling door een arts of specialist voor nodig.
Wat ik vrouwen vooral wil meegeven, is dat je jezelf niet direct de schuld hoeft te geven wanneer afvallen op je benen niet lukt.
Soms speelt er meer dan alleen voeding of beweging.
Vetverdeling, hormonen, erfelijke aanleg en in sommige gevallen lipoedeem kunnen allemaal invloed hebben op de manier waarop jouw lichaam eruitziet.
Blijf je twijfelen?
Loop dan niet jarenlang met die onzekerheid rond, maar bespreek je klachten met je huisarts.
Wil je daarnaast begrijpen waarom afvallen soms veel ingewikkelder is dan alleen minder eten en meer bewegen? Lees dan ook mijn uitgebreide artikel Afvallen lukt niet? 10 oorzaken waarom je niet afvalt. Daar leg ik uit welke factoren elkaar kunnen beïnvloeden en waarom een persoonlijke aanpak vaak beter werkt dan een standaard dieet.
Wil je beter begrijpen waarom afvallen soms niet lukt?
Blijf je worstelen met je gewicht of heb je het gevoel dat jouw lichaam anders reageert dan je zou verwachten?
In mijn gratis roadmap ontdek je:
✔ waarom afvallen soms veel complexer is dan alleen minder eten;
✔ welke factoren je lichaam kunnen blokkeren;
✔ hoe je weer meer grip krijgt op je gezondheid;
✔ welke eerste stappen je vandaag al kunt zetten.
👉 Download hier gratis de roadmap.
Veel gestelde vragen over lipoedeem herkennen
Foto’s kunnen helpen om kenmerken van lipoedeem te herkennen, maar ze zijn niet voldoende om de diagnose te stellen. Veel vrouwen herkennen zichzelf in foto’s op internet, terwijl er uiteindelijk iets anders blijkt te spelen. Andersom komt het ook voor dat vrouwen pas laat ontdekken dat ze lipoedeem hebben. Een diagnose wordt altijd gesteld op basis van een combinatie van uiterlijke kenmerken, lichamelijke klachten en onderzoek door een arts of specialist.
Lipoedeem komt meestal voor aan de benen, vooral rond de heupen, bovenbenen, knieën en soms de onderbenen. Bij sommige vrouwen zijn ook de armen aangedaan. Opvallend is dat de voeten en handen meestal slank blijven. Daardoor ontstaat vaak een duidelijk verschil tussen het boven- en onderlichaam. Dat patroon kan een aanwijzing zijn voor lipoedeem, maar is op zichzelf niet voldoende om de aandoening vast te stellen.
Dat is niet altijd eenvoudig. Bij overgewicht wordt vet meestal over het hele lichaam verdeeld. Bij lipoedeem is de vetverdeling vaak opvallend anders: de benen zijn veel voller dan het bovenlichaam en gaan vaak samen met klachten zoals pijn, drukgevoeligheid of snel blauwe plekken. Alleen een arts of specialist kan beoordelen of er daadwerkelijk sprake is van lipoedeem. Heb je twijfels, bespreek je klachten dan altijd met je huisarts.
Een gezond gewicht is belangrijk voor je algehele gezondheid, maar lipoedeem verdwijnt meestal niet door af te vallen. Veel vrouwen merken dat ze wel gewicht verliezen in hun gezicht, taille of armen, terwijl hun benen nauwelijks veranderen. Dat kan erg frustrerend zijn. Een gezonde leefstijl blijft wel belangrijk, omdat deze kan bijdragen aan een betere conditie, meer energie en mogelijk minder klachten, ook al verdwijnt het lipoedeem zelf niet.
Onderzoekers denken dat erfelijke aanleg een belangrijke rol speelt bij het ontstaan van lipoedeem. De aandoening komt regelmatig bij meerdere vrouwen binnen dezelfde familie voor. Toch is nog niet precies bekend waardoor lipoedeem ontstaat en waarom de ene vrouw er wel last van krijgt en de andere niet. Waarschijnlijk spelen meerdere factoren een rol, waaronder hormonale veranderingen en genetische aanleg.
Ja, dat is mogelijk. Lipoedeem ontstaat of verergert vaak tijdens periodes waarin de hormonen veranderen, zoals de puberteit, een zwangerschap of de overgang. Dat betekent niet dat iedere vrouw in de overgang lipoedeem ontwikkelt. Wel zien artsen dat hormonale veranderingen invloed kunnen hebben op het verloop van de aandoening. Merk je dat je benen in korte tijd duidelijk veranderen of krijg je daarbij pijnklachten, bespreek dit dan met je huisarts.
Over de schrijver – specialist in hormoonbalans
Dit artikel is geschreven door Wilma Huisman, voedings- en hormoonspecialist en ontwikkelaar van de Hormonenreset Methode. Vanuit haar praktijk in IJsselmuiden en via online begeleiding helpt zij sinds 2016 vrouwen met hormonale klachten, overgangsklachten, gewichtstoename en hormoonbalans. Met meer dan 10 jaar praktijkervaring deelt zij op deze website haar kennis over voeding, leefstijl en hormonale gezondheid.
Disclaimer
Dit artikel is bedoeld voor informatieve doeleinden en vervangt geen medisch advies. Neem bij aanhoudende klachten of twijfels altijd contact op met een gekwalificeerde arts of specialist.