Hormonen uit balans: 18 symptomen bij vrouwen + wat je eraan kunt doen

Wat zijn de symptomen van hormonen uit balans?

De meest voorkomende symptomen van hormonen uit balans bij vrouwen zijn:

• vermoeidheid
• gewichtstoename
• moeite met afvallen
• stemmingswisselingen
• prikkelbaarheid
• slecht slapen
• hoofdpijn of migraine
• laag libido
• PMS
• een opgeblazen gevoel
• hevige menstruaties
• overgangsklachten
• eetbuien of voortdurende trek
• burn-outachtige klachten
• haaruitval
• concentratieproblemen
• acne of huidproblemen
• een onregelmatige cyclus

Vaak komen meerdere klachten tegelijk voor.

Wat ik in de praktijk het vaakst zie

Na meer dan tien jaar praktijkervaring valt mij vooral op hoe vaak vrouwen met meerdere klachten tegelijk rondlopen.

Ze melden zich bijvoorbeeld omdat afvallen niet lukt. Maar tijdens een gesprek blijkt dat ze ook slecht slapen, weinig energie hebben, sneller geïrriteerd zijn of veel last hebben van PMS.

Een andere vrouw komt vanwege haar vermoeidheid. Wanneer we verder kijken, vertelt ze dat ze voortdurend aanstaat, ’s nachts wakker ligt en steeds meer moeite heeft om haar gewicht op peil te houden.

Dat zijn verschillende klachten. Toch is het zinvol om ze samen te bekijken.

Zijn het allemaal afzonderlijke problemen? Of zijn er factoren die meerdere klachten tegelijk kunnen beïnvloeden?

Dat is de vraag die ik belangrijk vind. Niet omdat iedere klacht per se hormonaal is, maar omdat je soms belangrijke informatie mist wanneer je alleen naar één symptoom kijkt.

Ook hoor ik regelmatig dat vrouwen denken dat bepaalde klachten er nu eenmaal bij horen. Bijvoorbeeld omdat ze ouder worden of in de overgang komen. Veranderingen kunnen inderdaad bij een levensfase horen, maar dat betekent niet dat je iedere klacht zomaar hoeft te accepteren. Blijven klachten aanhouden, worden ze erger of belemmeren ze je dagelijks leven, bespreek ze dan met je huisarts.

18 symptomen van hormonen uit balans

1. Vermoeidheid

Je slaapt voldoende, maar staat toch moe op. In de loop van de dag zakt je energie steeds verder weg en soms voelt het alsof je jezelf overal doorheen moet slepen.

Misschien grijp je naar koffie of iets zoets om de middag door te komen. Of je hebt na een gewone werkdag nauwelijks energie over voor jezelf of je gezin.

Vermoeidheid kan verschillende oorzaken hebben. Hormonale veranderingen kunnen een rol spelen, maar ook slaaptekort, langdurige stress, overbelaste lever, schildklierproblemen en andere aandoeningen kunnen je energie beïnvloeden.

Wat ik in de praktijk belangrijk vind, is daarom niet alleen de vermoeidheid zelf, maar ook wat je daarnaast ervaart. Heb je bijvoorbeeld tegelijkertijd last van slecht slapen, veranderingen in je menstruatie, stemmingswisselingen of gewichtsverandering? Die combinatie kan helpen om gerichter naar mogelijke oorzaken te kijken.

2. Gewichtstoename

Kom je makkelijker aan dan vroeger, terwijl je niet het gevoel hebt dat je veel anders eet?

Vooral veranderingen in je buikomvang kunnen frustrerend zijn. Je kleding zit anders, je voelt je minder prettig in je lichaam en misschien heb je al geprobeerd om minder te eten of meer te bewegen.

Je gewicht wordt door meerdere factoren beïnvloed. Denk aan je eetpatroon, beweging, slaap, leeftijd, medicatie en gezondheid. Ook hormonale veranderingen, bijvoorbeeld tijdens de overgang, kunnen invloed hebben op de verdeling van lichaamsvet.

Dat betekent niet dat iedere gewichtstoename door hormonen wordt veroorzaakt. Het betekent wel dat het zinvol kan zijn om verder te kijken dan alleen hoeveel je eet of hoeveel je beweegt.

In mijn praktijk zie ik hoe ontmoedigend het voor vrouwen kan zijn wanneer hun lichaam anders reageert dan ze gewend waren. Juist dan helpt het om te kijken naar signalen die het lichaam nog meer afgeeft in plaats van jezelf meteen de schuld te geven.

3. Moeite met afvallen

Je eet bewuster, probeert voldoende te bewegen en doet je best om gezonde keuzes te maken. Toch blijft de weegschaal hetzelfde aangeven, of val je eerst wat af en komen de kilo’s later weer terug.

Dat kan ontzettend frustrerend zijn, zeker wanneer je het gevoel hebt dat je alles al hebt geprobeerd.

Moeite met afvallen heeft zelden één eenvoudige verklaring. Je gewicht wordt beïnvloed door onder andere je voedingspatroon, activiteit, slaap, stress, medicatie en eventuele gezondheidsproblemen. Hormonale veranderingen kunnen daarbij een rol spelen, maar zijn niet automatisch de oorzaak.

Ook veranderingen in eetlust, verzadiging en energieniveau kunnen het lastiger maken om een patroon vol te houden. Daarom kijk ik liever naar wat er in je dagelijks leven gebeurt dan naar de weegschaal alleen.

👉 Lees ook: Bloedsuiker en hormonen: zo brengt een instabiele bloedsuiker je hormonen uit balans.

4. Stemmingswisselingen

De ene dag voel je je prima en de volgende dag ben je ineens verdrietig, onzeker of emotioneler dan je van jezelf gewend bent.

Misschien merk je dat je stemming verandert in de dagen voor je menstruatie. Of je voelt je tijdens de overgang anders dan voorheen.

Hormoonveranderingen kunnen bij sommige vrouwen invloed hebben op de stemming. Tegelijkertijd spelen slaap, stress, persoonlijke omstandigheden en andere factoren mee. Stemmingswisselingen zijn daarom niet voldoende om vast te stellen dat je hormonen uit balans zijn.

Let eens op wanneer je de veranderingen vooral merkt. Is er een duidelijk patroon gedurende je cyclus? Gebeurt het vooral na een periode van weinig slaap of veel spanning? Door dat bij te houden, kun je beter herkennen wat mogelijk meespeelt.

5. Prikkelbaarheid

Heb je minder geduld dan vroeger? Kun je ineens fel reageren op iets kleins, terwijl je achteraf denkt dat je reactie sterker was dan je wilde?

Prikkelbaarheid kan verschillende oorzaken hebben. Langdurige stress, grillige bijnieren, vermoeidheid en slaapgebrek kunnen bijvoorbeeld invloed hebben op hoe je met dagelijkse situaties omgaat. Ook hormonale schommelingen kunnen bij sommige vrouwen meespelen, bijvoorbeeld rondom de menstruatie of tijdens de overgang.

Wat ik belangrijk vind, is dat je dit niet meteen ziet als een karaktertrek of als iets waar je maar mee moet leren leven.

Wanneer je voortdurend moe bent of weinig ruimte hebt om te herstellen, kan zelfs een kleine tegenslag te veel voelen. Kijk daarom niet alleen naar je stemming, maar ook naar je slaap, stressbelasting, eet je voldoende koolhydraten en eventuele andere klachten.

6. Slaapproblemen

Je ligt wakker terwijl je moe bent. Je wordt midden in de nacht wakker en valt moeilijk weer in slaap. Of je slaapt de hele nacht door, maar voelt je ’s ochtends nog steeds niet uitgerust.

Slaap, een overactief immuunsysteem en hormonen beïnvloeden elkaar. Een overactief immuunsysteem kan het slapen moeilijker maken, terwijl hormonen ook invloed hebben op processen die betrokken zijn bij je eetlust, stemming en energieniveau.

Rondom de menstruatie en tijdens de overgang merken sommige vrouwen bijvoorbeeld dat hun slaap verandert. Nachtzweten en opvliegers kunnen daarbij een rol spelen. Ook piekeren, stress, pijn en andere slaapverstorende factoren kunnen je nachtrust beïnvloeden.

Word je vaak wakker of houd je langdurig slaapproblemen? Kijk dan niet alleen naar je hormonen, maar ook naar mogelijke andere oorzaken en wat je slaap verstoort.

👉 Lees ook: Slecht slapen? Zo raken je hormonen uit balans (en herstel je ze)

7. Hoofdpijn of migraine

Hoofdpijn kan je dag behoorlijk beïnvloeden. Bij migraine kan de impact nog veel groter zijn: je kunt misselijk zijn, gevoelig worden voor licht en geluid en soms nauwelijks functioneren.

Bij sommige vrouwen hangt migraine samen met hormonale schommelingen. Zo kan migraine rondom de menstruatie optreden of veranderen tijdens de overgang. Dat geldt niet voor iedere vrouw en ook andere factoren kunnen aanvallen uitlokken.

Zelf heb ik jarenlang migraine gehad. Ik weet dus hoe ingrijpend het kan zijn wanneer je regelmatig rekening moet houden met de kans op een aanval. Mijn eigen ervaring heeft me extra gemotiveerd om me te verdiepen in voeding en gezondheid. Dat mijn klachten veranderden, betekent natuurlijk niet dat dezelfde aanpak voor iedereen werkt.

Heb je regelmatig migraine, houd dan bij wanneer aanvallen optreden en bespreek ze met je huisarts. Zeker wanneer je hoofdpijn nieuw is, duidelijk verandert of steeds erger wordt, is het belangrijk om medisch advies te vragen.

Lees daarom ook: Migraine symptomen van een aanval: herken de signalen

8. Laag libido

Merk je dat je minder behoefte hebt aan intimiteit dan vroeger? Of heb je wel zin in nabijheid, maar ontbreekt de energie of het verlangen naar seks?

Een lager libido komt bij vrouwen in verschillende levensfasen voor. Hormonale veranderingen kunnen meespelen, bijvoorbeeld rond de overgang. Maar ook vermoeidheid, stress, relatieomstandigheden, pijn bij het vrijen en bepaalde medicijnen kunnen invloed hebben.

Toch wordt er niet altijd gemakkelijk over gesproken. Sommige vrouwen denken dat hun verminderde verlangen er nu eenmaal bij hoort, terwijl anderen zich er juist zorgen over maken.

Het belangrijkste is dat je niet meteen één oorzaak aanneemt. Als je libido verandert en je daar last van hebt, kan het helpen om samen met je huisarts te kijken naar mogelijke lichamelijke en andere factoren.

9. PMS

In de dagen voor je menstruatie voel je je anders dan de rest van de maand. Je hebt gevoelige borsten, houdt vocht vast, bent sneller geïrriteerd of hebt meer behoefte aan chocolade of andere snacks.

PMS staat voor premenstrueel syndroom. De klachten ontstaan in de periode voor de menstruatie en nemen meestal weer af wanneer de menstruatie begint of kort daarna.

De precieze oorzaak is niet volledig opgehelderd. Wel spelen veranderingen in het immuunsysteem gedurende de menstruatiecyclus een rol bij de klachten die sommige vrouwen ervaren. Niet iedere vrouw reageert daar op dezelfde manier op.

Wanneer PMS-klachten je dagelijks functioneren beïnvloeden, kan dat een signaal zijn dat je hormoonbalans aandacht nodig heeft.

👉 Lees ook: PMS klachten verminderen: wat helpt écht bij premenstrueel syndroom?

10. Opgeblazen gevoel

Je buik is ’s ochtends nog redelijk plat, maar aan het einde van de dag voelt hij opgezet en strak. Soms lijkt het alsof je buik in een paar uur tijd enorm is veranderd.

Een opgeblazen gevoel kan behoorlijk vervelend zijn. Zeker als je niet goed begrijpt waar het vandaan komt.

De oorzaak kan in de spijsvertering liggen, bijvoorbeeld door gasvorming als gevolg van slechte bacteriën, verstopping, bepaalde voedingsmiddelen of een darmprobleem. Sommige vrouwen merken ook dat hun buikomvang of het opgeblazen gevoel verandert rondom de menstruatie.

In mijn praktijk hoor ik regelmatig van vrouwen dat ze hiernaast ook andere klachten ervaren. Dat maakt het zinvol om naar het patroon te kijken, maar een opgeblazen buik is op zichzelf geen bewijs van een hormonale disbalans.

Heb je aanhoudende buikklachten, hevige pijn, onverklaard gewichtsverlies of bloedverlies, neem dan contact op met je huisarts.

11. Hevige menstruaties

Moet je tijdens je menstruatie heel vaak maandverband of tampons verwisselen? Duurt je menstruatie lang of heb je zoveel bloedverlies dat je dagelijkse activiteiten eronder lijden?

Hevig menstrueel bloedverlies kan veel invloed hebben op je energie en dagelijks leven. Bij langdurig of fors bloedverlies kan bovendien bloedarmoede ontstaan, wat vermoeidheid en duizeligheid kan veroorzaken.

Veranderingen in de menstruatie kunnen samenhangen met hormonale veranderingen, maar hevig bloedverlies kan ook andere oorzaken hebben. Denk bijvoorbeeld aan vleesbomen, poliepen of andere aandoeningen.

Het is daarom niet verstandig om hevige menstruaties zonder meer als een hormonale disbalans te beschouwen. Heb je veel bloedverlies, verandert je menstruatie duidelijk of belemmert het je dagelijks leven, bespreek dit dan met je huisarts.

👉 Lees ook: Het oestrogeenhormoon: oestrogeen tekort of oestrogeendominantie?

12. Continue trek of eetbuien

Heb je kort na een maaltijd alweer trek? Of merk je dat je vooral aan zoetigheid denkt wanneer je moe, gespannen of overprikkeld bent?

Veel vrouwen zien dit als een gebrek aan discipline. Toch kan eetlust door allerlei factoren worden beïnvloed, waaronder slaap, stress, de samenstelling en hoeveelheid van je maaltijden, gewoonten en emoties.

Ook bloedsuikerregulatie speelt een rol in de manier waarop je lichaam met energie omgaat. Maar voortdurende trek of eetbuien betekenen niet automatisch dat je insuline niet goed werkt of dat je insulineresistentie hebt.

Wat kan helpen, is om eerlijk naar je eetpatroon te kijken. Eet je voldoende en regelmatig? Sla je maaltijden over? Ben je aan het einde van de dag uitgeput? Of gebruik je eten vaak om spanning op te vangen?

Door die factoren te onderzoeken, krijg je vaak meer inzicht dan door jezelf strengere regels op te leggen.

👉 Lees ook: Insulineresistentie: de échte oorzaak (waar bijna niemand naar kijkt)

13. Overgangsklachten

Je merkt dat je menstruatie verandert. Misschien word je onregelmatig ongesteld, heb je opvliegers of word je ’s nachts badend in het zweet wakker. Ook slechter slapen, stemmingsveranderingen en veranderingen in je gewicht kunnen voorkomen.

Tijdens de overgang verandert de productie van vrouwelijke geslachtshormonen. Veranderingen in oestrogeen maar ook in cortisol spelen een rol bij verschillende overgangsklachten.

Niet iedere vrouw ervaart dezelfde klachten. Sommige vrouwen hebben vooral last van opvliegers en nachtzweten, terwijl anderen juist merken dat hun slaap, stemming of menstruatie verandert.

Er zijn ook vrouwen die helemaal geen overgangsklachten ervaren. Juist in deze fase wordt duidelijk hoe belangrijk een gezonde hormoonbalans is.

👉 Lees ook: Overgangsklachten bij vrouwen: oorzaken, symptomen en wat echt helpt

14. Burn-outachtige klachten

Je bent moe, maar komt tegelijkertijd moeilijk tot rust. Je voelt je opgejaagd, hebt weinig energie en zelfs kleine taken kunnen je te veel worden.

Langdurige stress kan grote invloed hebben op je welzijn. Je kunt slechter slapen, sneller geïrriteerd raken en moeite krijgen om je te concentreren. Ook kunnen lichamelijke klachten toenemen wanneer je langdurig onder spanning staat.

Bij stress denken we vaak aan overvolle agenda’s en teveel hooi op je vork. Maar wist je dat het écht heel vaak voorkomt dat vrouwen stressklachten krijgen door verkeerde voeding of onbegrepen lichamelijke processen?

Burn-outachtige klachten kunnen verschillende lichamelijke en psychische oorzaken hebben. Het is belangrijk om die serieus te nemen omdat ze vaak niet met een weekendje rust op te lossen zijn.

Lukt het je niet meer om voldoende te herstellen? Bespreek je klachten dan met je huisarts of neem contact met me op om te kijken of een verkeerd voedingspatroon een reden is.

👉 Lees ook: Bijnieruitputting, symptomen en klachten als gevolg van stress

15. Haaruitval

Je ziet meer haren in je borstel, op je kussen of in het doucheputje. Misschien merk je dat je haar dunner wordt of dat je scheiding breder lijkt.

Haaruitval kan verschillende oorzaken hebben. Hormonale veranderingen kunnen een rol spelen, maar ook erfelijke aanleg, ijzertekort, schildklierproblemen, ziekte, stress en bepaalde medicijnen kunnen bijdragen.

Omdat haar in groeicycli groeit, wordt haaruitval soms pas enige tijd na een lichamelijke verandering of periode van stress zichtbaar. Daardoor is het niet altijd gemakkelijk om de oorzaak te achterhalen.

Merk je plotseling veel haaruitval, ontstaan er kale plekken of houdt de haaruitval aan? Grote kans dat je bijnieren hier een rol in spelen. Vaak speelt er meer dan alleen een hormonale disbalans. Blijf er dus vooral niet mee rondlopen.

16. Concentratieproblemen

Je vergeet vaker iets, hebt moeite om je aandacht erbij te houden of leest dezelfde alinea meerdere keren zonder dat de informatie goed binnenkomt.

Sommige vrouwen omschrijven dit als een hoofd vol watten, ook wel brain fog genoemd. Het kan lastig zijn om overzicht te houden, vooral wanneer je tegelijkertijd moe bent of slecht slaapt.

Concentratieproblemen kunnen voorkomen tijdens de overgang, maar zijn niet uitsluitend hormonaal. Ook slaapgebrek, stress, medicatie, stemmingsproblemen en verschillende gezondheidsproblemen kunnen invloed hebben op je concentratie.

Kijk daarom niet alleen naar je geheugen of focus, maar ook naar je slaap, energie en andere veranderingen die je opmerkt. Blijven de problemen bestaan of beïnvloeden ze je werk en dagelijks leven, bespreek ze dan met je huisarts.

17. Acne of huidproblemen

Je huid verandert. Je krijgt meer onzuiverheden, puistjes of acne, terwijl je daar vroeger nauwelijks last van had.

Hormonale veranderingen kunnen invloed hebben op de talgproductie en daarmee op acne. Dat kan bijvoorbeeld tijdens de menstruatiecyclus of in bepaalde levensfasen merkbaar zijn.

Toch kunnen huidproblemen ook andere oorzaken hebben. Acne bij volwassen vrouwen is dus niet automatisch een teken dat hun hormonen uit balans zijn.

Let vooral op het verloop. Ontstaan de huidproblemen op bepaalde momenten in je cyclus? Ploppen ze op als je immuunsysteem verzwakt is?  Heb je daarnaast darmklachten, een opgeblazen buik of andere klachten? Zulke informatie kan helpen om gerichter naar mogelijke oorzaken te kijken.

Wanneer huidproblemen samengaan met andere klachten uit deze lijst, kan het zinvol zijn om ook naar je hormonale gezondheid te kijken.

18. Onregelmatige cyclus

Je menstruatie komt ineens eerder of later dan je gewend bent. Soms sla je een menstruatie over, of verschilt de lengte van je cyclus sterk van maand tot maand.

Veranderingen in je menstruatiecyclus kunnen samenhangen met hormonale schommelingen. Ze komen bijvoorbeeld voor tijdens de puberteit en de overgang, maar kunnen ook andere oorzaken hebben, zoals zwangerschap, stress, veranderingen in gewicht, intensief sporten of bepaalde aandoeningen.

Een onregelmatige cyclus betekent niet automatisch dat er iets ernstigs aan de hand is, maar het is wel een signaal dat aandacht verdient.

👉 Lees ook: Progesteron tekort: symptomen, oorzaken en oplossingen

De 5 grootste oorzaken van hormonen uit balans

Er is niet één oorzaak die bij iedere vrouw de verklaring geeft. Wel zijn er verschillende factoren die invloed kunnen hebben op je hormoonhuishouding en op hoe je je voelt.

1. Chronische stress

Stress is een normale reactie van je lichaam. Je lichaam maakt onder andere cortisol aan om op situaties te reageren die inspanning of alertheid vragen.

Wanneer je langdurig onder spanning staat, hoeft dat niet altijd te komen vanuit de omgeving. Veel trendy diëten kunnen invloed hebben op je slaap, energie, stemming en de hoeveelheid stresshormonen laten toenemen.

In mijn praktijk vind ik het daarom belangrijk om te kijken naar wat iemand eet, maar ook naar hoeveel ruimte er is voor rust en herstel.

Heb je het gevoel dat je voortdurend aanstaat? Dan is het zinvol om te onderzoeken waar de spanning vandaan komt en welke veranderingen haalbaar zijn.

👉 Verdieping: Hormonen uit balans door stress: zo herken je cortisol klachten bij vrouwen

2. Bloedsuiker schommelingen

Je lichaam gebruikt glucose als energiebron. Insuline helpt om glucose vanuit je bloed naar lichaamscellen te vervoeren.

De manier waarop je lichaam met glucose omgaat, kan samenhangen met je eetpatroon, beweging, slaap en gezondheid. Bij sommige mensen speelt insulineresistentie een rol. Dat is een situatie waarbij lichaamscellen minder makkelijk glucose op kunnen nemen en gevoelig reageren op insuline.

Vermoeidheid, trek of moeite met afvallen zijn op zichzelf echter geen bewijs van insulineresistentie. Daarvoor is een bredere beoordeling nodig.

Merk je dat je vaak energiedips of hang naar zoetigheid hebt? Dan kan het helpen om naar je maaltijden en dagelijkse gewoonten te kijken. In de praktijk zie ik vaak een onbalans tussen glucose en vet in de voeding.

👉 Verdieping: Bloedsuiker en hormonen: zo brengt een instabiele bloedsuiker je hormonen uit balans

3. Voeding en tekorten

Je lichaam heeft voldoende energie en verschillende voedingsstoffen nodig om goed te functioneren. Een eenzijdig eetpatroon of langdurig te weinig eten kan ervoor zorgen dat je bepaalde voedingsstoffen onvoldoende binnenkrijgt.

Ook de hoeveelheid en samenstelling van je maaltijden kunnen invloed hebben op je verzadiging, energieniveau en bloedsuikerregulatie.

Wat ik belangrijk vind, is dat gezond eten niet betekent dat je of meer eiwitten of minder koolhydraten gaat eten. Een voedingspatroon moet voldoende voedingsstoffen leveren om je lichaam te herstellen.

En het moet vooral ook vol te houden zijn.

Vermoed je een tekort en heb je ook klachten als vermoeidheid of haaruitval dan is de kans groot dat je lichaam om hulp roept.

👉 Verdieping: Hormonen uit balans? Dit moet je eten (en vermijden) voor herstel

4. Slechte slaap

Een slechte nachtrust merk je vaak niet alleen aan je energie. Je kunt ook sneller geïrriteerd zijn, meer moeite hebben met concentreren of meer trek ervaren.

Slaap en verschillende hormoonsystemen beïnvloeden elkaar. Zo spelen onder andere melatonine en cortisol een rol bij het slaap-waakritme, terwijl slaap ook samenhangt met de regulatie van eetlust.

Toch is slecht slapen niet altijd een gevolg van hormonale veranderingen. Piekeren, pijn, overactief immuunsysteem, verstoorde neurotransmitters,  slaapapneu en andere factoren kunnen eveneens een rol spelen.

Daarom is het verstandig om te onderzoeken wat jouw nachtrust verstoort, in plaats van ervan uit te gaan dat je hormonen de oorzaak zijn.

5. Leefstijl en omgevingsfactoren

Naast stress, voeding en slaap zijn er andere factoren die invloed kunnen hebben op je gezondheid en hormonale klachten.

Denk aan:

• alcohol
• cafeïne
• parfum
• roken
• blootstelling aan chemische stoffen

Steeds vaker komt het voor dat blootstelling aan bepaalde stoffen uit de omgeving relevant is voor een hormonale disbalans. Echter de betekenis verschilt per stof en blootstellingsniveau.

Het belangrijkste is dat je niet alles op één hoop gooit. Wat bij de ene vrouw meespeelt, hoeft bij de andere vrouw helemaal geen rol te spelen. Maar bewustheid hiervan kan wel een groot verschil maken.

Wat kun je doen bij hormonen uit balans?

Wanneer je hormonen uit balans zijn, wil je natuurlijk weten wat je kunt doen om je lichaam weer te ondersteunen.

Hoewel de oplossing per persoon verschilt, zie ik in mijn praktijk een aantal terugkerende factoren die vaak een belangrijke rol spelen.

Het gaat daarbij niet om een wondermiddel of een snelle oplossing, maar om het aanpakken van de omstandigheden waarin je hormonen dagelijks moeten functioneren.

1. Zorg voor een stabiele bloedsuiker

Veel vrouwen ervaren energiedips, eetbuien of voortdurende trek zonder te beseffen dat hun bloedsuiker hierin een belangrijke rol speelt.

Wanneer je bloedsuiker voortdurend schommelt, moeten de bijnieren heel hard werken.

Vaak denken mensen dat suiker het probleem is voor bloedsuikerpieken en stemmingswisselingen.  In de praktijk zie ik vooral dat het vet in het dieet te hoog is om glucose goed in de cellen te krijgen. Dit kan de drang naar zoetigheid in stand houden.

👉 Lees ook: Bloedsuiker en hormonen: zo brengt een instabiele bloedsuiker je hormonen uit balans

2. Neem langdurige stress serieus

Je kunt niet alle stress uit je leven verwijderen. Werk, gezin, zorgen en onverwachte gebeurtenissen horen nu eenmaal bij het leven.

Maar je kunt wel onderzoeken waar je voortdurend over je grenzen gaat en waar je meer ruimte voor herstel kunt creëren.

Dat kan klein beginnen: een wandeling, een rustiger avondritme, minder afspraken achter elkaar of bewust tijd nemen om te ontspannen.

Het gaat niet om nóg een taak die je perfect moet uitvoeren. Het gaat erom dat rust en herstel ook een plek krijgen in je dagelijks leven.

👉 Lees ook: Hormonen uit balans door stress: zo herken je cortisol klachten bij vrouwen

3. Geef je slaap aandacht

Slaap is belangrijk voor je concentratie, stemming, energie en algehele gezondheid.

Probeer waar mogelijk vaste tijden aan te houden, overdag voldoende daglicht te krijgen en je avond rustiger te maken. Kijk ook naar factoren die je wakker houden, zoals piekeren, lichamelijke klachten, nachtzweten of opvliegers.

Heb je moeite met inslapen? Dan is het vaak een verstoord cortisol/melatonine wat uit balans is. Ook neurotransmitters kunnen hierdoor verstoord raken. Word je vaak midden in de nacht wakker en kom je daarna slecht weer in slaap? Dan doe je er goed aan om meer aandacht te geven aan je voeding.

👉 Lees ook: Slecht slapen? Zo raken je hormonen uit balans (en herstel je ze)

4. Kijk kritisch naar je voeding

In plaats van steeds een nieuw dieet te beginnen, kun je eerst kijken naar je huidige eetpatroon.

Eet je voldoende? Krijg je genoeg groente en fruit binnen? Eet je dagelijks  voedingsmiddelen die belangrijke voedingsstoffen en antioxidanten leveren? Hoe zit het met je vezels? Krijg je iedere dag 30 gram binnen als vrouw of 40 gram als man? Eet je veel basische voeding of vooral voeding die veel zuurvorming geeft?

In mijn praktijk zie ik vrouwen die denken gezond te eten, maar onbewust voedingspatronen volgen die hun hormonen alleen maar verder uit balans heeft gebracht.

👉 Lees ook: Hormonen uit balans? Dit moet je eten (en vermijden) voor herstel

5. Pas op met extreme diëten

Wanneer afvallen moeilijk gaat, is de verleiding groot om nóg strenger te worden. Minder eten, hele productgroepen schrappen of steeds langere periodes vasten kan voelen alsof je eindelijk meer controle krijgt.

Maar een voedingspatroon dat onvoldoende energie of voedingsstoffen levert, is niet voor iedereen geschikt en kan klachten juist verergeren.

In de praktijk zie ik het vreselijk vaak gebeuren. Door trendy diëten of snelle oplossingen ontstaan er vaak spijsverteringsklachten zoals winderigheid, stressklachten als gevolg van te weinig koolhydraten en terugkerend gewicht als gevolg van een overbelaste lever.

Dat betekent niet dat ieder koolhydraatarm voedingspatroon of iedere vorm van vasten per definitie schadelijk is. Het betekent wel dat een aanpak niet automatisch goed voor je is omdat je er gewicht mee verliest.

Ik kijk daarom liever naar de vraag of een voedingspatroon datgene hersteld wat hersteld moet worden, passend en vol te houden is, dan alleen naar het resultaat op de weegschaal.

👉 Lees ook: Waarom koolhydraatarm je hormonen uit balans kan brengen

Waarom ik dit zo belangrijk vind

Wat ik vrouwen altijd probeer mee te geven, is dat hormonen geen los onderdeel van je lichaam zijn.

Je hormonen reageren voortdurend op:

• voeding
• slaap
• stress
• beweging
• herstel

Daarom werkt het zelden om slechts één symptoom aan te pakken.

Wanneer je de onderliggende oorzaken begrijpt, ontstaat er vaak veel meer rust. Je hoeft niet meer te vechten tegen je lichaam, maar kunt het juist ondersteunen.

Mijn ervaring met hormonale klachten

Zelf weet ik hoe frustrerend het is wanneer je klachten hebt en het gevoel krijgt dat je niet verder komt.

Jaren geleden had ik een opgeblazen buik, alsof ik maanden zwanger was. Daarnaast had ik last van migraine en kreeg ik de diagnose endometriose.

Bij de huisarts kreeg ik te horen dat ik minder moest eten en niet twee keer moest opscheppen. Maar diep van binnen voelde ik dat er meer aan de hand was.

Die zoektocht heeft me ertoe gebracht me verder te verdiepen in voeding en hormonen. Ik volgde opleidingen en ging steeds beter kijken naar de manier waarop voeding, leefstijl en gezondheid met elkaar samenhangen.

Mijn eigen ervaringen hebben mijn werk sterk beïnvloed. Ik weet hoe het voelt om klachten te hebben en te zoeken naar antwoorden. En ik weet hoe belangrijk het is om serieus genomen te worden.

Inmiddels begeleid ik al meer dan tien jaar vrouwen met uiteenlopende klachten en vragen over hun gezondheid, gewicht en hormonen.

Wat ik daarbij belangrijk vind is dat we niet alleen naar een dieet en dat resultaat kijken maar vooral ook wat het dieet op langere termijn met je gezondheid doet.

Afvallen met een specifiek dieet betekent niet dat je automatisch gezonder wordt. Wat voor je gewicht gunstig kan uitpakken kan een jaar later een vervelende diagnose opleveren.

Bijna dagelijks zie ik dat populaire diëten juist bijdragen aan hormonale klachten.

Denk aan:

• koolhydraatarme diëten
• intermittent fasting
• extreem eiwitrijk eten
• langdurig te weinig eten

Onbewust wordt een systeem omver getrokken. Daarom is het mijn doel dat vrouwen beter gaan begrijpen wat er mogelijk speelt en met meer vertrouwen keuzes kunnen maken die bij hen passen.

In deze audio vertel ik je hoe je hormonen uit balans raken.

Meer lezen over hormonen en hormonale klachten?

Wil je dieper ingaan op een specifiek onderwerp? Lees dan ook:

• PMS klachten verminderen: wat helpt écht bij premenstrueel syndroom?
• Endometriose, symptomen en klachten: herken de signalen en wat je eraan kunt doen
• Lipoedeem, hoe herken ik dit en hoe ziet dit eruit op een foto
• Hormonen uit balans in de overgang
• Hormonen uit balans door stress, de gouden tip om cortisol te verlagen

Conclusie: hormonen uit balans herkennen

Hormonen kunnen op verschillende manieren invloed hebben op hoe je je voelt. Vermoeidheid, veranderingen in je menstruatie, PMS, slecht slapen en overgangsklachten kunnen bijvoorbeeld samenhangen met hormonale veranderingen.

Maar deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben. Soms is het goed om naar de signalen van je lichaam te luisteren. Sommige klachten vragen extra aandacht.

Wat ik vrouwen vooral wil meegeven, is dat je klachten serieus mogen worden genomen. Kijk of de oorzaak te achterhalen is voor je meteen supplementen aanschaft terwijl je niet weet wat er daadwerkelijk speelt.

Soms kunnen kleine veranderingen in je dagelijkse gewoonten je gezondheid ondersteunen. In andere gevallen is het belangrijk om samen met een arts te onderzoeken wat er aan de hand is.

Je hoeft niet alles zelf uit te zoeken. De eerste stap is begrijpen welke signalen je lichaam geeft en welke mogelijkheden er zijn om daar op een passende manier mee om te gaan.

Klaar om je hormonen beter te begrijpen?

Heb je het gevoel dat je lichaam signalen afgeeft, maar weet je niet waar je moet beginnen?

In mijn gratis masterclass ontdek je:
✔ waarom hormonale klachten ontstaan
✔ welke rol voeding speelt bij hormoonbalans
✔ waarom sommige populaire diëten juist averechts kunnen werken
✔ welke eerste stappen je vandaag al kunt zetten

Vraag hier de gratis Masterclass aan

Masterclass “Hormoonbalans”

Over de schrijver – specialist in hormoonbalans

Dit artikel is geschreven door Wilma Huisman, voedings- en hormoonspecialist en ontwikkelaar van de Hormonenreset Methode. Vanuit haar praktijk in IJsselmuiden en via online begeleiding helpt zij sinds 2016 vrouwen met hormonale klachten, overgangsklachten, gewichtstoename en hormoonbalans. Met meer dan 10 jaar praktijkervaring deelt zij op deze website haar kennis over voeding, leefstijl en hormonale gezondheid.

Lees meer over Wilma Huisman

Disclaimer

Dit artikel is bedoeld voor informatieve doeleinden en vervangt geen medisch advies. Neem bij aanhoudende klachten of twijfels altijd contact op met een gekwalificeerde arts of specialist.